Trois olim, kohen levi Israel, pas de levi, deux kohanim, ville de kohanim, prison.
Attention : ceci n’est pas la halakha. C’est seulement une synthèse des points de cette page. La halakha est donnée par les rabanim.
בשני ובחמישי ובשבת במנחה קורין שלשה אין פוחתים מהם ואין מוסיפים עליהם ואין מפטירין בנביא: הגה ואם היו שני חתנים בב"ה והם ישראלים מותר להוסיף לקרות ד' דלדידהו הוי כי"ט שמותר להוסיף (מרדכי פ' הקורא עומד והגהות מיימוני פ' י"ב מהס"ת) ונראה דה"ה לשני בעלי ברית די"ט שלהם הוא כדלקמן סי' תקנ"ט (ודין שבת וי"ט ע"ל ריש סי' רפ"ב לענין הוספה):
Lundi et jeudi, et à Chabbat à minha, on lit trois : on n'en diminue pas et on n'en ajoute pas, et l'on n'a pas de haftara dans le Navi. (Rema : et s'il y avait deux hatanim à la synagogue et qu'ils sont Israelim, il est permis d'ajouter pour lire quatre, car pour eux c'est comme Yom Tov, où il est permis d'ajouter (Mordekhai, pereq ha-Qore omed, et Hagahot Maimoni, chapitre 12 du sefer Torah). Et il apparaît que de même pour deux baalei berit, car leur Yom Tov, c'est comme plus loin, siman 559 (et la loi de Chabbat et Yom Tov, vois plus loin, début du siman 282, au sujet d'ajouter).)
מקום שמפסיקים בשבת בשחרית שם קורין במנחה ובשני ובחמישי ובשבת הבאה: הגה אם בטלו שבת אחת קריאת הפרשה בצבור לשבת הבאה קורין אותה פרשה עם הפרשה השייכה לאותה שבת (אור זרוע) וע' לקמן סי' רפ"ב לענין הוספה:
Le lieu où l'on interrompt à Chabbat à shaharit : là on lit à minha, et lundi et jeudi, et au Chabbat qui vient. (Rema : s'ils ont annulé un Chabbat la lecture de la parasha en public, au Chabbat suivant on lit cette parasha avec la parasha qui appartient à ce Chabbat (Or Zaroua). Et vois plus loin, siman 282, au sujet d'ajouter.)
כהן קורא בתורה ראשון ואחריו לוי ואחריו ישראל:
Un kohen lit dans la Torah le premier, et après lui un levi, et après lui un Israel.
המנהג הפשוט שאפילו כהן עם הארץ קודם לקרות לפני חכם גדול ישראל והוא שהכהן יודע לקרות: [מיהו אם יוכל לקרו' עם הש"ץ מלה במלה סגי בכך כדלקמן סי' קל"ט] [אבודרהם] שאם אינו יודע לקרות היאך יברך על התורה:
L'usage simple est que même un kohen am ha-arets précède à lire avant un hakham grand Israel ; et c'est à condition que le kohen sache lire. [Toutefois, s'il peut lire avec le shats mot à mot, cela suffit, comme plus loin, siman 139] [Aboudraham.] Car s'il ne sait pas lire, comment bénit-il sur la Torah ?
אם ס"ת פתוח והכהן קורא את שמע אינו רשאי להפסיק וקוראים ישראל במקומו: הגה וכן בתענית שאחר פסח וסוכות שקורין ויחל אם אין הכהן מתענה קורין לישראל וטוב שילך הכהן מב"ה (מהרי"ק שורש ט'):
Si le sefer Torah est ouvert et que le kohen lit keriat Chema, il n'a pas le droit d'interrompre, et l'on appelle un Israel à sa place. (Rema : et de même à un taanit après Pessah et Soukot, où l'on lit « Va-yehal » : s'il n'y a pas de kohen qui jeûne, on appelle un Israel, et il est bon que le kohen sorte de la synagogue (Mahariq shoresh 9).)
אם נכנס הכהן לב"ה אחר שהתחיל הישראל לברך ברכת התורה אינו פוסק אבל ברכו לא הוי התחלה ועומד הישראל בתיבה עד שישלימו כהן ולוי ואז יקרא ואם אין כהן בב"ה קורא ישראל במקום כהן ולא יעלה אחריו לוי: הגה אבל ראשון יוכל לעלות [ב"י ומהרי"ל בשם ר' ירוחם נ"ב בח"ג] וכשקוראין אותו אומרים במקום כהן שלא יטעו לומר שהוא כהן: [טור]:
Si le kohen est entré à la synagogue après que l'Israel a commencé à bénir Birkat ha-Torah, on n'interrompt pas. Mais Barkhou n'est pas un commencement, et l'Israel se tient à la teiva jusqu'à ce qu'achèvent kohen et levi, et alors il lira. Et s'il n'y a pas de kohen à la synagogue, un Israel lit à la place du kohen, et qu'un levi ne monte pas après lui. (Rema : mais le premier, il peut monter [Beit Yossef et Maharil au nom de R. Yerouham, netiv 2 heleq 3]. Et lorsqu'on l'appelle, on dit « à la place du kohen », afin qu'on ne se trompe pas à dire qu'il est kohen [Tour].)
אם היו כהן ולוי בב"ה וקרא הכהן וסבור שאין שם לוי והתחיל לברך ברכת התורה שנית אין מפסיקין אותו:
S'il y avait un kohen et un levi à la synagogue, et que le kohen a lu et a cru qu'il n'y a pas là de levi, et a commencé à bénir Birkat ha-Torah une seconde fois : on ne l'interrompt pas.
אם אין לוי בב"ה כהן שקרא ראשון מברך שנית וקורא במקום לוי אבל לא כהן אחר כדי שלא יאמרו שהראשון פגום:
S'il n'y a pas de levi à la synagogue, le kohen qui a lu le premier béni une seconde fois et lit à la place du levi ; mais non un autre kohen, afin qu'on ne dise pas que le premier est pagoum (déficient).
וכן לא יעלו ב' לוים זה אחר זה כדי שלא יאמרו שאחד מהם פגום:
Et de même, que deux leviim ne montent pas l'un après l'autre, afin qu'on ne dise pas que l'un d'eux est pagoum.
נהגו לקרות כהן אחר כהן בהפסק ישראל ביניהם ואומר החזן כשקורא לשני אע"פ שהוא כהן וכיוצא בזה נוהגים בלוי אחר לוי: הגה ולכן מותר לעלות ג"כ למפטיר בכי האי גוונא ואם קורא מפטיר סתם אין לחוש לפגמו דהרי לא מזכיר שמו (וי"א דאין לקרות כהן או לוי למנין ז' אבל לאחר שנשלם המנין יכולים לקרות כהן או לוי) [אגור בשם מהרי"ו ומרדכי פרק הניזקין וב"י בשם ר' ירוחם] וכן נוהגין במדינות אלו ומיהו במקום צורך ודחק יש לסמוך אסברא ראשונה:
On a l'usage d'appeler un kohen après un kohen, avec interruption d'un Israel entre eux ; et le hazan dit, lorsqu'il appelle le second : « même s'il est kohen ». Et de même on a l'usage pour un levi après un levi. (Rema : et c'est pourquoi il est permis de monter aussi à maftir de cette manière. Et si l'on appelle maftir sans préciser, il n'y a pas à craindre son pegam, car voici on ne mentionne pas son nom. (Et certains disent qu'il n'y a pas à appeler un kohen ou un levi au minyan de sept ; mais après que le minyan est achevé, on peut appeler un kohen ou un levi) [Agour au nom de Mahariou et Mordekhai, pereq ha-Nizakin, et Beit Yossef au nom de R. Yerouham]. Et ainsi on a l'usage dans ces pays. Et toutefois, dans un lieu de besoin et de contrainte, il y a à s'appuyer sur le premier sevara.)
יש מי שאומר שאם קורא החזן כהן או לוי ואינו שם לא יקרא לאחר בשם משום פגמו של ראשון אלא אחר יעלה מעצמו. (וכן נהגו; ש"צ שהוא כהן יכול לקרות כהן אחר לתורה) (מרדכי פ' הקורא עומד ואגור):
Il y a qui dit : si le hazan appelle kohen ou levi et qu'il n'est pas là, qu'il n'appelle pas un autre par son nom, à cause du pegam du premier ; seulement, un autre montera de lui-même. (Et ainsi on a l'usage. Un shats qui est kohen peut appeler un autre kohen à la Torah) (Mordekhai, pereq ha-Qore omed, et Agour).
עיר שכולה כהנים אם יש ישראל אחד ביניה' אותו ישראל קורא ראשון מפני דרכי שלום וכל שאין בהם ישראל כדי ספוקם או שאין שם ישראל כלל קורא כהן אחר כהן שאין שם משום פגם שהכל יודעים שאין שם אלא כהנים והוא הדין לעיר שכולה לוים:
Une ville qui est toute kohanim : s'il y a un Israel parmi eux, cet Israel lit le premier, à cause des darkei shalom. Et tout le temps qu'il n'y a pas en eux d'Israel à suffisance, ou qu'il n'y a là d'Israel du tout : un kohen lit après un kohen, car il n'y a là pas de pegam, puisque tous savent qu'il n'y a là que des kohanim. Et de même pour une ville qui est toute leviim.
אם קטן קורא בתורה בצבור בסימן רפ"ב: אם אין כהן אלא סומא או שאינו בקי בסימן קל"ט:
Si un qatan lit dans la Torah en public : au siman 282. S'il n'y a de kohen qu'un aveugle, ou qu'il n'est pas baqi : au siman 139.
בני אדם החבושים בבית האסורין אין מביאי' אצלם ס"ת אפילו בר"ה ויה"כ: הגה והיינו דוקא בשעת הקריאה לבד אבל אם מכינים לו ס"ת יום או יומים קודם מותר [אור זרוע הגהות אשירי פ"ק דברכות ומהרמ"פ סי' פ"ח] ואם הוא אדם חשוב בכל ענין שרי [שם מרדכי ספ"ק דר"ה]:
Des hommes enfermés dans une maison d'emprisonnement : on n'apporte pas auprès d'eux un sefer Torah, même à Roch ha-Shana et Yom ha-Kippourim. (Rema : et cela, spécifiquement à l'heure de la lecture seulement ; mais si l'on lui prépare un sefer Torah un jour ou deux jours auparavant, c'est permis [Or Zaroua, Hagahot Asheri, premier pereq de Berakhot, et Maharam Padoua siman 88]. Et s'il est un homme important, en tout cas c'est permis [là, Mordekhai, fin du premier pereq de Roch ha-Shana].)